Một số người bị trầm cảm có thể cố gắng che giấu các dấu hiệu với người khác, và những người khác thậm chí có thể không nhận ra rằng họ bị trầm cảm. Mặc dù có thể dễ dàng nhận ra các triệu chứng nổi tiếng như buồn bã hoặc tuyệt vọng, nhưng các triệu chứng khác có thể ít rõ ràng hơn.

Mặc dù một số triệu chứng trầm cảm là rõ ràng, nhưng có rất nhiều dấu hiệu trầm cảm tiềm ẩn. Tuy nhiên, điều quan trọng cần lưu ý là các vấn đề y tế khác cũng có thể gây ra một số triệu chứng tương tự.

Bài viết này thảo luận về một số triệu chứng ít rõ ràng hơn của bệnh trầm cảm. Nó cũng bao gồm các nguyên nhân phổ biến của bệnh trầm cảm và những gì một người nên làm nếu họ hoặc người thân gặp phải các triệu chứng sau đây.

Sự thèm ăn và thay đổi cân nặng

Ăn quá nhiều hoặc quá ít có thể là dấu hiệu của phiền muộn. Một số người chuyển sang thức ăn cho thoải mái, trong khi những người khác chán ăn hoặc ăn ít hơn do tâm trạng thấp. Những thay đổi về lượng thức ăn này có thể khiến một người tăng hoặc giảm cân.

Chúng cũng có thể ảnh hưởng đến tâm trạng và mức năng lượng. Cũng có thể có các yếu tố sinh lý khi chơi. Ví dụ, Một liên kết giữa lượng mỡ thừa trong cơ thể và tăng viêm trong cơ thể. Điều này có thể đóng một vai trò trong sự phát triển hoặc mức độ trầm cảm có nghiêm trọng hay không.

Thói quen ngủ

Giấc ngủ ảnh hưởng rất lớn đến tâm trạng của bạn. Thiếu ngủ có thể góp phần gây ra trầm cảm, và trầm cảm có thể khiến bạn khó ngủ hơn. Thiếu ngủ mãn tính có thể góp phần gây ra trầm cảm. Điều này có thể là do những thay đổi về hóa thần kinh trong não. Tuy nhiên, ngủ nhiều hơn bình thường cũng có thể là một dấu hiệu cho thấy một người có thể bị trầm cảm.

Sử dụng rượu hoặc ma túy

Một số người bị rối loạn tâm trạng có thể sử dụng rượu hoặc ma túy để giúp họ đối phó với những cảm xúc tiêu cực, chẳng hạn như buồn bã, cô đơn hoặc tuyệt vọng. Khoảng 1/5 người bị lo âu hoặc rối loạn tâm trạng như trầm cảm cũng mắc chứng rối loạn sử dụng rượu hoặc chất kích thích. Ngược lại, tỷ lệ tương tự những người bị rối loạn sử dụng rượu hoặc chất kích thích cũng bị rối loạn tâm trạng.

Tự nói chuyện tiêu cực

Tự nói chuyện tiêu cực là một cuộc đối thoại nội tâm gây tổn hại và tự phê bình bản thân. Nhiều người bị trầm cảm thường tự nói với bản thân một cách tiêu cực và mặc định có những suy nghĩ có hại, chỉ trích đối với bản thân. Mặc dù có một số nghiên cứu hạn chế về tác động lâu dài của việc tự nói chuyện tiêu cực, nó có những tác động có hại đến sức khỏe và chức năng nhận thức.

Mệt mỏi

Cảm thấy mệt mỏi quá mức là một triệu chứng rất phổ biến của bệnh trầm cảm. Những người bị trầm cảm thường sẽ cảm thấy mệt mỏi. Mặc dù mọi người đều cảm thấy mệt mỏi theo thời gian, nhưng những người bị mệt mỏi nghiêm trọng hoặc dai dẳng, đặc biệt nếu nó đi kèm với các triệu chứng khác có thể bị trầm cảm tiềm ẩn.

Hạnh phúc cưỡng bức

Đôi khi, người ta gọi trầm cảm tiềm ẩn là “trầm cảm mỉm cười”. Lý do cho điều này là những người che giấu các triệu chứng của họ có thể đảm bảo rằng khuôn mặt của họ có vẻ vui vẻ khi ở cùng người khác. Tuy nhiên, có thể khó để duy trì hạnh phúc và sự tích cực gượng ép này. Theo thời gian, mặt nạ có thể bị trượt và một người có thể có dấu hiệu buồn bã, tuyệt vọng hoặc cô đơn.

Ít lạc quan hơn những người khác

Có một giả thuyết cho rằng những người bị trầm cảm có thể có một đặc điểm gọi là “chủ nghĩa hiện thực trầm cảm”. Điều này có nghĩa là họ có thể chính xác hơn trong quan điểm của họ về các sự kiện và khả năng kiểm soát mà họ có đối với những sự kiện đó so với những người không bị trầm cảm. Thực tế hơn hoặc bi quan hơn những người khác có thể là một dấu hiệu của bệnh trầm cảm, đặc biệt nếu người đó có các triệu chứng trầm cảm khác.

Mất tập trung

Khi một người chệch hướng trong cuộc trò chuyện hoặc mất khả năng suy nghĩ, điều này có thể cho thấy các vấn đề về trí nhớ và sự tập trung. Những vấn đề như vậy là một triệu chứng phổ biến của bệnh trầm cảm. Những khó khăn về khả năng tập trung và tập trung này có thể làm trầm trọng thêm tác động xã hội của chứng trầm cảm bằng cách làm cho cuộc sống công việc và các mối quan hệ cá nhân trở nên khó khăn hơn.

Ngoài ra, rối loạn chức năng nhận thức là một khía cạnh chính của rối loạn trầm cảm nghiêm trọng. Điều này có thể ảnh hưởng đáng kể đến đời sống xã hội, trở lại công việc và năng suất tại nơi làm việc của một người.

Không quan tâm đến sở thích

Sự mất hứng thú hoặc niềm vui trong các sở thích và hoạt động là một trong những triệu chứng đáng kể của bệnh trầm cảm. Không quan tâm đến các hoạt động mà một người từng yêu thích có thể là một trong những dấu hiệu đầu tiên mà người khác nhận thấy khi người thân của họ bị trầm cảm.

Đau đớn về thể chất và rối loạn sức khỏe

Trầm cảm là một tình trạng sức khỏe tâm thần, nhưng nó cũng có thể gây ra những hậu quả về thể chất. Ngoài những thay đổi về cân nặng và mệt mỏi, các triệu chứng thể chất khác của bệnh trầm cảm tiềm ẩn cần chú ý bao gồm:

• Đau lưng
• Tình trạng đau mãn tính
• Vấn đề về tiêu hóa
• Đau đầu

Sự khác biệt về tính cách

Một số người bị trầm cảm tiềm ẩn trải qua những thay đổi về tính cách. Họ có thể trở nên trầm lặng và thu mình hơn hoặc họ có thể tức giận và cáu kỉnh. Nhiều người không liên hệ sự tức giận và cáu kỉnh với chứng trầm cảm, nhưng những thay đổi tâm trạng này không phải là bất thường khi gặp phải bệnh này.

Ham muốn tình dục thấp

Những thay đổi trong ham muốn tình dục là một chỉ số chính khi chẩn đoán các giai đoạn của các triệu chứng trầm cảm. Trầm cảm nặng hơn có liên quan đến rối loạn chức năng tình dục nghiêm trọng hơn.

Rối loạn chức năng này bao gồm rắc rối với chức năng tình dục, ham muốn và sự hài lòng. Có một số lý do tại sao ham muốn tình dục của một người có thể giảm khi họ bị trầm cảm. Bao gồm các:

• Mất hứng thú với các hoạt động thú vị, chẳng hạn như tình dục
• Mệt mỏi và mức năng lượng thấp
• Lòng tự trọng thấp

Nguyên nhân phổ biến của bệnh trầm cảm

Các nhà khoa học vẫn chưa biết chính xác nguyên nhân gây ra bệnh trầm cảm. Tuy nhiên, nhiều chuyên gia cho rằng một số yếu tố đóng một vai trò trong sự khởi đầu của nó, bao gồm:

• Di truyền học: Trầm cảm có thể xảy ra trong gia đình. Có một người thân mắc bệnh có thể làm tăng nguy cơ tự phát triển bệnh của một người.
• Sự khác biệt về sinh học và hóa học: Những thay đổi về thể chất hoặc sự mất cân bằng hóa học trong não có thể góp phần vào sự phát triển của bệnh trầm cảm.
• Nội tiết tố: Nội tiết tố ảnh hưởng khá lớn đến trầm cảm vì mất cân bằng.
• Chấn thương hoặc căng thẳng: Giai đoạn căng thẳng cao độ, các sự kiện sang chấn hoặc những thay đổi lớn trong cuộc sống có thể gây ra tình trạng trầm cảm ở một số người.
• Đặc điểm tính cách: Ví dụ, có lòng tự trọng thấp hoặc bi quan, có thể làm tăng nguy cơ trầm cảm.
• Các bệnh khác: Có một tình trạng sức khỏe tinh thần hoặc thể chất khác hoặc dùng một số loại thuốc có thể làm tăng nguy cơ trầm cảm.

Phải làm gì nếu bạn nghĩ rằng bạn bị trầm cảm tiềm ẩn

Những người tin rằng họ có thể bị trầm cảm tiềm ẩn nên liên hệ với bác sĩ hoặc chuyên gia sức khỏe tâm thần. Các chuyên gia này có thể giúp đưa ra chẩn đoán và đề xuất một quá trình điều trị. Các bước khác để kiểm soát chứng trầm cảm có thể bao gồm:

• Giảm căng thẳng, chẳng hạn như dành thời gian đi bộ thư giãn
• Tham gia các hoạt động với mọi người, mặc dù điều này có thể là thách thức với bệnh trầm cảm
• Tham gia vào các hoạt động mà người đó từng yêu thích
• Tập thể dục thường xuyên
• Ăn một chế độ ăn uống cân bằng
• Yêu cầu gia đình hoặc bạn bè hỗ trợ
• Tham gia một nhóm hỗ trợ

Phải làm gì nếu một người thân bị trầm cảm tiềm ẩn

Nếu một người thân của họ xuất hiện các dấu hiệu của bệnh trầm cảm tiềm ẩn, một người có thể cố gắng nói chuyện với họ về các triệu chứng của họ và đưa ra lời khuyên và hỗ trợ không đánh giá. Các hành động hỗ trợ bao gồm:

• Khuyến khích người đó tìm cách điều trị
• Đề nghị đi cùng họ đến các cuộc hẹn
• Lên kế hoạch cho các hoạt động thú vị cùng nhau
• Tập thể dục cùng nhau
• Khuyến khích họ giao lưu với những người khác

Những người chăm sóc người bị trầm cảm cũng cần thực hành chăm sóc bản thân tốt để giữ gìn sức khỏe tinh thần của chính họ.

Bản tóm tắt

Không phải ai bị trầm cảm cũng có các triệu chứng buồn bã và tuyệt vọng điển hình. Đôi khi, những dấu hiệu duy nhất mà một người có thể biểu hiện là về thể chất, chẳng hạn như mệt mỏi, mất ngủ hoặc thay đổi cân nặng. Các dấu hiệu khác của trầm cảm tiềm ẩn có thể bao gồm sử dụng rượu hoặc ma túy, cáu kỉnh hoặc tức giận, và mất hứng thú với các hoạt động thú vị như tình dục và sở thích.

Những người lo ngại rằng một người thân yêu của họ bị trầm cảm tiềm ẩn nên cố gắng nói chuyện với họ về các triệu chứng của họ và đưa ra lời khuyên và hỗ trợ không mang tính phán xét. Những người nghi ngờ mình bị trầm cảm nên cân nhắc thảo luận với bác sĩ hoặc chuyên gia sức khỏe tâm thần.

Bệnh tiểu đường là một bệnh lý chuyển hoá mà nồng độ đường trong máu cao hơn mức bình thường. Bên cạnh đó, bệnh tiểu đường còn được coi như bệnh lý nền, vì đây là yếu tố nguy cơ làm tiến triển thêm các bệnh lý nguy hiểm khác.

Bệnh tiểu đường là gì?

Bệnh tiểu đường hay còn được gọi là bệnh đái tháo đường, đây là bệnh lý do rối loạn chuyển hoá làm nồng độ đường trong máu tăng cao. Thông thường, hormone insulin là một loại hormone được tiết ra từ một tế bào của tuyến tuỵ, hormone này có chức năng giúp cho glucose được vận chuyển từ trong máu vào trong tế bào để tạo năng lượng sử dụng. Tuy nhiên, khi cơ thể bạn bị bệnh tiểu đường, các hormone insulin này không đủ để làm được điều này hoặc có thể có đủ insulin nhưng các hormone này hoạt động không hiệu quả.

Việc không điều trị và kiểm soát tốt bệnh tiểu đường có thể làm xuất hiện các biến chứng ở các cơ quan khác như: Thần kinh, mắt, thận,…

Phân loại tiểu đường

Bệnh tiểu đường được phân loại như sau:

Đái tháo đường tuýp 1

Nguyên nhân gây ra tiểu đường tuýp 1 thường do tế bảo đảo tụy không tiết đủ Insulin. Từ đó, làm cơ thể thiếu hụt lượng hormone này để tham gia chuyển hoá carbonhydrat. Khoảng 10% bệnh nhân đái tháo đường có dạng này.

Đái tháo đường tuýp 2

Đối với tuýp 2, người bệnh tăng lượng đường trong máu là do cơ thể trở nên đối kháng với các hormone insuline này, khiến quá trình chuyển hoá đường không thể thực hiện.

Đái tháo đường thai kì

Đây là loại đái tháo đường thường xuất hiện trong thời kì mang thai. Nguyên nhân xuất phát là do cơ thể người mẹ ngưng sản xuất hormone insuline. Người ta nhận thấy, sự ngưng sản xuất này là do tác động của nhau thai gây nên.

Tiền đái tháo đường

Khi lượng đường trong máu tăng hơn mức bình thường, nhưng nó vẫn chưa đủ để kết luận được là đái tháo đường tuýp 2, khi đó người ta sẽ coi đó là giai đoạn tiền đái tháo đường.

Mỗi loại đái tháo đường sẽ có nguyên nhân, triệu chứng và cách điều trị riêng biệt.

Nguyên nhân gây nên bệnh tiểu đường

Nguyên nhân gây nên đái tháo đường sẽ phụ thuộc vào loại đái tháo đường mà người bệnh mắc phải.

Đái tháo đường tuýp 1

Nguyên nhân chính xác để gây nên tiểu đường tuýp 1 thì khó để trả lời. Một trong số nguyên nhân chính là do sự phá huỷ và tấn công nhầm lẫn của hệ thống miễn dịch vào tế bào tuyến tuỵ của cơ thể, khiến việc tiết ra hormone insulin bị gián đoạn. Ngoài ra, người ta nhận thấy gen đóng một vai trò ở một số người bị mắc đái tháo đường tuýp 1.

Đái tháo đường tuýp 2

Nguồn gốc gây nên đái thái tháo đường tuýp 2 là từ sự kết hợp giữa yếu tố gen di truyền và lối sống sinh hoạt. Thừa cân béo phì cũng là yếu tố nguy cơ cho đái tháo đường tuýp 2, khi đó các tế bào cơ thể có xu hướng chống lại hoạt động của insulin và từ đó làm tăng lượng đường trong máu một cách đáng kể.

Đái tháo đường thai kì

Nguyên nhân là do sự thay đổi hormone. Khi nhau thai tiết ra hormone khi đó sẽ khiến tế bào thai phụ ít nhạy cảm hơn với tác động của insulin từ cơ thể. Đặc biệt là phụ nữ tăng cân quá nhiều trong thời kì mang thai sẽ dễ dẫn đến tình trạng đái tháo đường thai kì.

Triệu chứng của bệnh tiểu đường

Các triệu chứng của đái tháo đường thai kì thường do sự tăng lượng đường trong máu gây nên. Một số triệu chứng chính, bao gồm:

• Ăn nhiều: Vì lượng glucose không được chuyển hoá để tạo năng lượng cho cơ thể, cho nên người bệnh thường đói rất nhanh sau bữa ăn.
• Tiểu nhiều: Nồng độ glucose trong máu cao, vượt quá mức lọc của thận, khi đó glucose xuất hiện trong nước tiểu làm tăng áp suất thẩm thấu, làm nước khuếch tán theo gradient nồng độ. Do đó, thể tích nước tiểu tăng nhanh hơn người bình thường.
• Uống nhiều: Do bệnh nhân tiểu nhiều, khiến cơ thể khát nhiều hơn bình thường
• Sụt cân: Mặc dù ăn nhiều và uống nhiều nhưng cơ thể không có khả năng chuyển hoá glucose tạo năng lượng. Buộc phải thoái hoá các lipid và protid để bù trừ, nên người bệnh thường xanh xao và sụt cân.
• Vết thương không lành: Đường huyết cao lâu ngày, làm ảnh hưởng đến bạch cầu và khả năng chống lại nhiễm khùng của cơ thể.

Ở nam giới

Bên cạnh những triệu chứng chính kể trên, khi nam giới mắc đái tháo đường còn có thể làm giảm ham muốn, rối loạn cương dương hoặc gây yếu cơ.

Ở nữ giới

Ngoài những triệu chứng chính thì ở nữ giới cũng có thể xuất hiện những triệu chứng khác như viêm đường tiểu, nhiễm nấm, khô và ngứa da.

Ở đái tháo đường thai kì, sản phụ đôi khi không có triệu chứng rõ ràng mà cần phải thăm khám định kì mới kiểm tra được nồng độ đường huyết.

Yếu tố nguy cơ

Đái tháo đường tuýp 1

Với đối tượng trẻ em hoặc trẻ vị thành niên mắc đái tháo đường tuýp 1 khi có bố mẹ hoặc anh chị em có vấn đề về đái tháo đường hoặc bản thân có mang gen liên quan đến bệnh.

Đái tháo đường tuýp 2

Một số yếu tố nguy cơ khiến tiểu đường tuýp 2 tiến triển, bao gồm:

• Thừa cân, béo phì
• Tuổi tác (>45 tuổi)
• Có bố mẹ hoặc anh chị em mắc đái tháo đường tuýp 1
• Có đái tháo đường thai kì
• Có tiền đái tháo đường
• Huyết áp cao, nồng độ cholesterol cao và mỡ trong máu

Tiểu đường thai kì

Bạn có nguy cơ mắc đái tháo đường thai kì, khi:

• Thừa cân béo phì
• Lớn hơn 25 tuổi
• Có đái tháo đường thai kì ở lần mang thai trước
• Tiền sử gia đình có tiểu đường tuýp 2

Điều trị tiểu đường như thế nào?

Để điều trị đái tháo đường, bác sĩ dựa vào tình trạng sức khoẻ của bạn để lựa chọn từng loại thuốc cho phù hợp. Một số sử dụng thuốc uống, một số lại được sử dụng thuốc theo đường tiêm tĩnh mạch.

Đái tháo đường tuýp 1

Việc bổ sung insulin là hướng điều trị của đái tháo đường tuýp 1. Nó sẽ thay thế lượng insulin bị thiếu hụt trong cơ thể.

Có 4 loại insulin thường được dùng, với thời gian tác dụng và thời gian kéo dài khác nhau:

• Insulin hoạt động nhanh bắt đầu có tác dụng trong vòng 15 phút sau khi uống và kéo dài thời gian hoạt động 3-4 giờ.
• Insulin hoạt động ngắn bắt đầu có tác dụng trong 30 phút sau khi uống và kéo dài 6-8 giờ trong cơ thể.
• Insulin hoạt động trung bình bắt đầu có tác dụng trong vòng 1-2 giờ sau khi vào cơ thể và kéo dài 12-18 giờ hoạt động.
• Insulin hoạt động lâu thường bắt đầu có tác dụng sau vài giờ sau tiêm vào tĩnh mạch và kéo dài thời gian hoạt động hơn 24 giờ.

Đái tháo đường tuýp 2

Chế độ ăn uống và luyện tập thể thao có thể giúp kiểm soát tốt đái tháo đường tuýp 2. Tuy nhiên nếu thay đổi lối sống không đủ để khiến giảm lượng đường huyết hằng ngày thì bạn cần phải sử dụng thuốc để hỗ trợ.

Đái tháo đường thai kì

Bạn cần theo dõi đường huyết vài lần trong ngày trong suốt thai kì. Nếu nó có dấu hiệu cao hơn bình thường, thì chế độ ăn và lối sống lành mạnh có thể có hoặc không có tác dụng trong việc tác động vào đường huyết. Khi đó việc sử dụng insulin là tốt nhất cho sự phát triển của trẻ

Ngăn ngừa bệnh tiểu đường

Với bệnh nhân bệnh tiểu đường, việc kiêng ăn một số loại thực phẩm là điều cần thiết, đặc biệt là các loại thực phẩm khó tiêu và hàm lường đường cao, như:

• Thực phẩm đồ ăn ngọt, bánh kẹo, nước uống có ga,…
• Thực phẩm giàu tính bột: Cơm, phở, bún,…
• Đồ giàu cholesterol và chất béo bão hoà: Thịt mỡ, nội tạng động vậy, pho mát, bơ, sữa,…
• Rượu, bia và các chất kích thích

Bên cạnh đó, việc bổ sung các thực phẩm có lợi sẽ giúp cân bằng lại nhu cầu dinh dưỡng, một số thực phẩm như:

• Các loại trái cây ít đường: Cam quýt, bưởi, táo, ổi,…
• Thịt nạc tươi, cá

Danh sách bệnh viện uy tín điều trị đái tháo đường tại Hà Nội, Thành phố Hồ Chí Minh

Danh sách bệnh viện uy tín điều trị đái tháo đường tại Hà Nội

Bệnh viện Nội tiết Trung Ương

• Địa chỉ: Ngõ 215 Ngọc Hồi – Tứ Hiệp – Thanh Trì – Hà Nội

Số 80, ngõ 82 Yên Lãng – Đống Đa – Hà Nội

• Điện thoại: 024 3853 3527
• Website: benhviennoitiet

Bệnh viện Bạch Mai

• Địa chỉ: Số 78 đường Giải Phóng, quận Đống Đa, Hà Nội.
• Điện thoại: 024 3869 3731
• Website: bachmai

Thành phố Hồ Chí Minh

Bệnh viện Đại học Y Dược TP. HCM

• Địa chỉ: Đa khoa – Số 215 Hồng Bàng, Phường 11, Quận 5, TP. HCM.
• Điện thoại: 028 3955 5548
• Website: bvdaihoc

Bệnh viện Nguyễn Tri Phương

• Địa chỉ: 468 Nguyễn Trãi, Phường 8, Quận 5, TP. Hồ Chí Minh.
• Điện thoại: 028 3923 4332
• Website: bvnguyentriphuong

Bạn đọc có thể tham khảo bài viết tại đây:

• 5 nguyên nhân gây bệnh trầm cảm thường gặp
• 8 tác dụng của nha đam trong làm đẹp và sức khoẻ

Bạn đọc tiếp tục theo dõi Chaobacsi.org để có thêm thông tin bổ ích nhé!